01
Chức năng này dùng để làm gì
Màn gom các dòng hàng của chứng từ mua hàng, trả lại hàng mua và giảm giá hàng mua đã ghi sổ thành bảng. Bạn làm được các việc sau: biết mua nhiều nhất của nhà cung cấp nào, mặt hàng nào; tách phần mua để bán, để sản xuất, để quản lý theo mục đích mua; và tìm những chứng từ hàng đã về mà chưa có hóa đơn để đòi nhà cung cấp.

Báo cáo đứng sau việc lập chứng từ mua và nhận hóa đơn đầu vào. Muốn thấy từng dòng của một mặt hàng hay một nhà cung cấp, bấm mã trong bảng để sang sổ chi tiết mua hàng. Muốn biết còn nợ nhà cung cấp bao nhiêu thì xem công nợ tổng hợp.
02
Trước khi bắt đầu
Chứng từ mua hàng, trả lại hàng mua, giảm giá hàng mua đã ghi sổ. Chứng từ chỉ cất, chưa ghi sổ, không vào báo cáo. Xem cách lập chứng từ mua hàng.
Muốn xem theo mục đích thì khai danh mục ở mục đích mua hàng và chọn ô Mục đích mua hàng trên chứng từ. Ô lọc này chỉ hiện khi công ty đã có ít nhất một mục đích.
Muốn xem theo nhân viên thì chứng từ mua phải chọn Nhân viên mua hàng.
Quyền xem phân hệ Báo cáo. Muốn bấm Xuất Excel cần thêm quyền xuất Excel.
03
Mở màn hình
Vào menu Báo cáo, Báo cáo mua hàng. Trang mở ở tab Theo mặt hàng, từ 01/01 của năm hiện tại đến hôm nay.

Hàng nút trên đầu trang: Xuất Excel và In báo cáo, kèm Tùy chọn in và Ghi nhớ (lưu báo cáo cùng bộ lọc đang xem).
Năm tab nhóm số liệu: Theo mặt hàng, Theo nhà cung cấp, Theo nhân viên, Theo mục đích mua hàng, Chưa có hóa đơn. Bên dưới là ô Từ ngày, Đến ngày, ô chọn Mục đích mua hàng (chọn Tất cả, Chưa ghi mục đích hoặc một mục đích) và nút Xem báo cáo. Riêng tab Chưa có hóa đơn chỉ có một ô ngày tên Tính đến ngày.
04
Đọc báo cáo
Bốn tab đầu cùng một bộ cột. Hai cột đầu đổi theo tab: Mã hàng và Tên hàng; Mã nhà cung cấp và Nhà cung cấp; Mã nhân viên và Nhân viên mua hàng; Mã mục đích và Mục đích mua hàng. Bảng xếp theo giá trị mua thuần giảm dần.

| Cột | Ý nghĩa | Lấy số từ đâu |
|---|---|---|
| Số lượng mua | Chỉ có ở tab mặt hàng. Số lượng đã mua trừ số trả lại | Dòng chứng từ mua, trừ dòng trả lại hàng mua |
| Giá trị mua | Tiền hàng trước chiết khấu, chưa thuế | Thành tiền sau chiết khấu cộng chiết khấu của dòng |
| Chiết khấu | Phần bớt ghi ngay trên chứng từ mua | Cột chiết khấu của dòng |
| Trả lại, giảm giá | Tiền hàng trả lại và giảm giá, chưa thuế | Dòng của chứng từ trả lại hàng mua và giảm giá hàng mua |
| Giá trị mua thuần | Giá trị mua trừ chiết khấu trừ trả lại, giảm giá | Tính từ ba cột trước |
| Thuế nhập khẩu, TTĐB | Thuế nhập khẩu cộng thuế tiêu thụ đặc biệt tính vào giá nhập | Hai cột thuế trên dòng chứng từ mua. Trả lại hàng thì trừ |
| Thuế GTGT | Thuế GTGT trên dòng chứng từ, đã trừ phần của hàng trả lại và giảm giá | Cột thuế của dòng |
Tab Chưa có hóa đơn có bảng riêng.
| Cột | Ý nghĩa |
|---|---|
| Ngày hạch toán | Ngày ghi sổ chứng từ mua |
| Số chứng từ | Bấm để mở chứng từ |
| Nhà cung cấp | Mã và tên nhà cung cấp |
| Tiền hàng | Tổng tiền hàng chưa thuế của chứng từ |
| Thuế GTGT ước tính | Tiền hàng nhân thuế suất từng dòng. Chưa ghi sổ, chưa được khấu trừ |
| Số ngày đã chờ | Từ ngày hạch toán đến ngày bạn chọn. Quá 30 ngày thì hiện màu đỏ |
05
Làm từng bước: xem mua hàng theo mặt hàng tháng 10 năm 2026
Công ty TNHH Thương mại Minh Phát mua vỏ lọc VL-01 trong tháng 10/2026: 200 cái, giá 300.000 đồng, được chiết khấu 3.000.000 đồng trên chứng từ, thuế GTGT 10%. Sau đó trả lại 20 cái trị giá 5.700.000 đồng và được giảm giá thêm 1.000.000 đồng.

Vào Báo cáo, Báo cáo mua hàng, giữ tab Theo mặt hàng.
Ở Từ ngày chọn 01/10/2026, ở Đến ngày chọn 31/10/2026, bấm Xem báo cáo.
Đọc dòng VL-01. Số lượng mua là 180 (200 trừ 20).
Giá trị mua là 60.000.000, Chiết khấu là 3.000.000, Trả lại, giảm giá là 6.700.000. Giá trị mua thuần là 50.300.000.
Thuế GTGT là 5.030.000: thuế của lần mua 5.700.000, trừ 570.000 thuế của hàng trả lại và 100.000 thuế của khoản giảm giá.
Bấm mã VL-01 để sang sổ chi tiết mua hàng và xem từng chứng từ làm nên các con số này.
Bấm Xuất Excel hoặc In báo cáo nếu cần.
Sau bước cuối bạn có bảng mua hàng của tháng; dòng Tổng cộng cho tổng giá trị mua thuần của mọi mặt hàng.
06
Các trường hợp khác
Các tình huống dưới đây đổi cách nhóm số liệu hoặc xử lý hóa đơn chưa về.
Khi hàng đã về nhưng chưa có hóa đơn
Bấm tab Chưa có hóa đơn. Chọn Tính đến ngày, ví dụ 31/10/2026, rồi Xem báo cáo. Một chứng từ mua ngày 22/10/2026 của Công ty Bao bì Việt Hưng, tiền hàng 50.000.000 đồng, thuế suất 10%, hiện Thuế GTGT ước tính 5.000.000 và Số ngày đã chờ 9. Bấm Số chứng từ để vào chứng từ, kéo xuống mục Nhận hóa đơn, nhập ngày nhận, mẫu số, ký hiệu, số hóa đơn, tiền thuế rồi bấm Nhận hóa đơn và ghi thuế. Chứng từ biến khỏi tab này.
Về luật, người bán phải lập hóa đơn ngay khi chuyển giao hàng (từ 01/7/2026, Nghị định 254/2026/NĐ-CP), nên hóa đơn về muộn là lỗi của bên bán và bạn có quyền đòi. Thuế đầu vào chỉ được ghi nhận khi có hóa đơn hợp lệ, và người mua khai thuế theo thời điểm nhận hóa đơn. Cách ghi sổ giá tạm tính và điều chỉnh chênh lệch khi hóa đơn về có ở bài hàng về trước hóa đơn về sau. Mốc lập hóa đơn của từng loại giao dịch có ở bài thời điểm lập hóa đơn.
Khi người bán không xuất hóa đơn
Không phải hàng nào chưa có hóa đơn cũng thuộc tab này. Mua của nông dân, người nhặt phế liệu, hộ gia đình bán đồ dùng cá nhân thì lập bảng kê thay hóa đơn, và khoản mua từ 5 triệu đồng một ngày của một người bán phải trả không dùng tiền mặt. Bảng kê nằm ở màn Bảng kê mua vào không có hóa đơn, cách làm ở bài bảng kê mua vào không có hóa đơn; điều kiện ở bài mua hàng không có hóa đơn.
Khi tách mua hàng theo mục đích
Bấm Theo mục đích mua hàng. Muốn chỉ xem một mục đích, chọn nó ở ô Mục đích mua hàng rồi Xem báo cáo. Chọn Chưa ghi mục đích để tìm chứng từ còn bỏ sót. Hàng trả lại, giảm giá không ghi mục đích riêng thì lấy mục đích của chứng từ mua gốc.
Khi mua bằng tiền mặt từ 5 triệu đồng
Báo cáo này không đánh dấu loại chứng từ ấy. Từ 01/7/2025, hàng hóa, dịch vụ mua vào từ 5 triệu đồng (đã gồm thuế) mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì thuế đầu vào không được khấu trừ. Khi cất chứng từ mua trả tiền mặt đạt mức đó, màn lập chứng từ có câu cảnh báo kết thúc bằng "Vẫn cất?". Đọc bài thanh toán không dùng tiền mặt trước khi bấm cất, và dùng Kiểm tra sổ sách để rà lại cuối kỳ.
07
Số liệu lấy từ đâu
Báo cáo không ghi bút toán. Số liệu đọc từ dòng hàng của chứng từ mua hàng, trả lại hàng mua, giảm giá hàng mua đã ghi sổ với Ngày hạch toán trong khoảng ngày. Chứng từ mua hộ (nhận ủy thác nhập khẩu) bị loại vì hàng không thuộc công ty. Tab Chưa có hóa đơn đọc chứng từ mua đã đánh dấu chưa có hóa đơn và chưa có chứng từ nhận hóa đơn.
Có hai điểm cần biết. Thứ nhất, thuế GTGT của chứng từ mua nhận hóa đơn sau được ghi ở một chứng từ riêng (loại nhật ký, lý do nhận hóa đơn). Báo cáo cộng số thuế đó vào chứng từ mua gốc, chia cho từng dòng hàng, khi chứng từ nhận hóa đơn đã ghi sổ đến hết Đến ngày; hóa đơn về sau ngày đó thì cột Thuế GTGT của chứng từ mua chưa có phần thuế này. Chênh lệch giá khi hóa đơn về vẫn chỉ nằm ở chứng từ nhận hóa đơn. Thứ hai, mua nhập tay qua chứng từ nghiệp vụ khác (không có dòng hàng) không có trong báo cáo. Muốn đối chiếu thuế đầu vào thì dùng hướng dẫn thuế GTGT.
08
Lỗi hay gặp và cách xử lý
Bảng trống dù có mua hàng: chứng từ chưa ghi sổ hoặc Ngày hạch toán nằm ngoài khoảng ngày. Mở chứng từ, bấm Cất và ghi sổ.
Không thấy ô Mục đích mua hàng: công ty chưa khai mục đích nào. Khai ở danh mục mục đích mua hàng.
Tab Chưa có hóa đơn trống dù hàng chưa có hóa đơn: chứng từ chưa tắt ô Nhận kèm hóa đơn khi lập, hoặc chưa ghi sổ. Mở chứng từ, bỏ tích ô đó và ghi sổ.
Chứng từ đã nhận hóa đơn vẫn còn trong tab Chưa có hóa đơn: kiểm tra Tính đến ngày. Nếu ngày nhận hóa đơn sau ngày bạn chọn thì chứng từ vẫn được tính là đang chờ.
Thuế GTGT trên báo cáo nhỏ hơn tờ khai: xem phần giới hạn ở trên, rồi đối chiếu với màn thuế GTGT.
09
Hỏi đáp
Những câu người mới hay hỏi khi đọc báo cáo lần đầu.
Giá trị mua có gồm thuế GTGT không?
Không. Mọi cột tiền hàng đều chưa thuế. Thuế GTGT có cột riêng ở bên phải.
Vì sao hàng trả lại làm giảm cả số lượng lẫn thuế?
Trả lại hàng mua là bạn gửi hàng về cho nhà cung cấp, nên số lượng, tiền hàng và thuế đầu vào cùng giảm. Giảm giá hàng mua chỉ làm giảm tiền hàng và thuế, số lượng giữ nguyên.
Tab Chưa có hóa đơn có nghĩa là bị phạt không?
Không. Tab chỉ liệt kê chứng từ mua đang chờ hóa đơn. Phần mềm không tự đánh giá có vi phạm hay không. Nếu quá 30 ngày thì số ngày chờ hiện màu đỏ để bạn đòi hóa đơn.
Bấm mã hàng sao không ra gì ở tab nhân viên và mục đích?
Chỉ tab mặt hàng và tab nhà cung cấp có liên kết sang sổ chi tiết mua hàng. Hai tab còn lại chỉ để đọc.
Hướng dẫn khác trong nhóm Báo cáo
- Tất cả báo cáo
- Kiểm tra sổ sách
- Báo cáo đã lưu
- Báo cáo tự thiết kế
- Gửi báo cáo qua email
- Cân đối phát sinh
- Sổ nhật ký chung
- Sổ chi tiết
- Tổng hợp thu chi theo mục
- Tổng hợp theo mã thống kê
- Sổ chi tiết theo chiều phân tích
- Chứng từ ghi sổ
- In sổ sách cả năm
- Nhật ký - Sổ Cái
- Kiểm tra lệch sổ cái (chứng từ ghi sổ)
- Bảng cân đối kế toán
- Kết quả kinh doanh
- Lưu chuyển tiền tệ
- Thuyết minh BCTC
- BCTC tổng hợp các chi nhánh
- Báo cáo giữa niên độ
- Điều chỉnh hồi tố sai sót
- Nghĩa vụ với Nhà nước
- Bộ hồ sơ báo cáo tài chính
- Tăng, giảm vốn chủ sở hữu (HTX)
- Tình hình tài chính B01b-DNN
- BCTC doanh nghiệp siêu nhỏ
- BCTC song ngữ Việt - Anh
- Thiết lập báo cáo tài chính
- Thiết lập, kiểm tra công thức chỉ tiêu BCTC
- Phân tích chi phí
- Chỉ số tài chính
- Kết quả theo thời gian
- So sánh hai kỳ
- Cơ cấu tài sản, nguồn vốn
- Bàn làm việc tùy biến
- Kết quả kinh doanh chiều dọc
- Cân đối kế toán chiều ngang
- Cân đối tài khoản theo thời gian, chi nhánh
- Lưu chuyển tiền theo thời gian
- Doanh thu theo nhóm hàng
- Kết quả theo bộ phận
- Doanh thu, chi phí theo thời gian
- Sức khỏe doanh nghiệp
- Lịch lập báo cáo
- Dự báo dòng tiền
- Báo cáo bán hàng
- Tình hình thực hiện đơn hàng
- Sổ chi tiết bán hàng theo chứng từ
- Sổ chi tiết mua hàng
- Đối chiếu bán hàng, xuất kho, hóa đơn
- Báo cáo theo hợp đồng
- Công nợ theo mặt hàng
- Công nợ theo bộ phận
- Mua bán theo số serial
- Tình hình báo giá
- Thời hạn bảo hành hàng đã bán
- So sánh bán hàng giữa các kỳ
- Thực hiện hợp đồng theo dòng hàng
- Doanh thu hợp đồng theo đơn vị
Dùng thử trên sổ của chính bạn
Đăng ký mất vài phút, không cần thẻ thanh toán. Mọi chức năng đều miễn phí.