Chi phí dở dang đầu kỳ: cách dùng trên KetoanX

Cập nhật · Biên soạn: KetoanX

Công ty sản xuất hoặc xây lắp thường bắt đầu dùng KetoanX khi còn sản phẩm, công trình làm dở. Số tiền đã bỏ vào các sản phẩm dở đó nằm ở tài khoản 154. Màn này chia số dư 154 đầu kỳ cho từng sản phẩm, công trình, đơn hàng theo bốn khoản mục chi phí, để kỳ tính giá thành đầu tiên có số dở dang đầu kỳ đúng.

Mở ở
Hệ thống → Chi phí dở dang đầu kỳ
Quyền cần
Thêm, xóa ở phân hệ Hệ thống hoặc Tài sản, chi phí, kèm quyền xem giá vốn
Dùng khi
Công ty sản xuất hoặc xây lắp còn sản phẩm, công trình làm dở khi bắt đầu dùng phần mềm
Kết quả
Dư Nợ 154 chia theo đối tượng và khoản mục; không sinh bút toán

01

Chức năng này dùng để làm gì

Mỗi dòng của màn là một đối tượng tập hợp chi phí (sản phẩm, phân xưởng, công trình, đơn hàng) với bốn số: nguyên vật liệu trực tiếp (621), nhân công trực tiếp (622), máy thi công (623) và sản xuất chung (627), kèm số lượng sản phẩm dở dang nếu có. Cộng các dòng lại ra tổng dư Nợ 154 của đối tượng đó.

Màn Chi phí sản xuất dở dang đầu kỳ: dải nút chuyển giữa các màn số dư đầu kỳ được viền vàng, khối Nhập dở dang đầu kỳ theo đối tượng cũng được viền
Màn Chi phí dở dang đầu kỳ: dải nút chuyển giữa các màn số dư đầu kỳ, rồi khối nhập dở dang theo đối tượng, đang báo chưa có đối tượng tập hợp chi phí nào để chọn.

Màn không sinh bút toán. Số dư 154 trên sổ cái vẫn nhập ở số dư đầu kỳ; màn này chỉ chia nhỏ số ấy. Có một bảng đối chiếu ngay trên màn để hai bên khớp nhau.

Màn đứng sau giá thành (phải có đối tượng tập hợp chi phí) và trước kỳ tính giá thành đầu tiên. Cách tính giá thành và vai trò của số dở dang có ở bài kế toán giá thành sản phẩm.

02

Trước khi bắt đầu

  1. Biên bản kiểm kê và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ trước, chia theo đối tượng và theo khoản mục. Số dở dang cuối kỳ cũ chính là số đầu kỳ ở đây. Ba cách đánh giá dở dang thường dùng xem ở bài đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.

  2. Đối tượng tập hợp chi phí đã tạo ở màn giá thành. Đối tượng nào đã có kỳ tính giá thành thì không còn hiện trong danh sách chọn.

  3. Số dư Nợ tài khoản 154 đã nhập ở màn số dư đầu kỳ, bằng tổng các dòng ở màn này. Thông tư 99 không chia tài khoản con cho 154; chi tiết theo đối tượng chính là việc của màn này (bài tài khoản 154).

  4. Quyền: lập hoặc sửa cần quyền thêm ở phân hệ Hệ thống hoặc phân hệ Tài sản, chi phí, kèm quyền xem giá vốn. Xóa cần quyền xóa ở một trong hai phân hệ đó. Người thiếu quyền xem giá vốn chỉ thấy dòng báo lỗi, không xem, nhập được. Tài khoản bị giới hạn theo chi nhánh không lập được vì số dư đầu kỳ là của toàn công ty.

  5. Sổ chưa khóa. Công ty đã đặt ngày khóa sổ thì khung nhập chỉ còn dòng báo bỏ khóa sổ trước khi thay đổi số dư đầu kỳ.

03

Mở màn hình

Vào menu Hệ thống, Chi phí dở dang đầu kỳ. Tiêu đề trang là Chi phí sản xuất dở dang đầu kỳ. Hai nút ở đầu trang dẫn sang Giá thành và Lập kỳ tính giá thành. Dải nút ngay dưới chuyển giữa các màn số dư đầu kỳ.

Menu bên trái mở nhóm Hệ thống, mục Chi phí dở dang đầu kỳ được viền vàng
Menu bên trái: Hệ thống, rồi Chi phí dở dang đầu kỳ.

Có ba khối: biểu mẫu Nhập dở dang đầu kỳ theo đối tượng, khối Đối chiếu với số dư đầu kỳ tài khoản 154 và bảng Dở dang đầu kỳ đã lưu. Khi chưa có đối tượng nào để chọn, thay cho biểu mẫu là câu nhắc thêm đối tượng ở màn Giá thành.

04

Các ô cần nhập

Mỗi dòng của lưới là một đối tượng.

ÔÝ nghĩa và cách nhậpBắt buộcVí dụ
Đối tượng tập hợp chi phíChọn từ danh sách (mã và tên). Mỗi đối tượng chỉ một dòng.CóSP01 · Bàn họp BH-01
TK dở dang154 hoặc tài khoản con của 154. Mặc định là tài khoản đầu tiên.Có154
NVL trực tiếpChi phí nguyên vật liệu trực tiếp (621) dở dang.Không30.000.000
Nhân côngChi phí nhân công trực tiếp (622).Không8.000.000
Máy thi côngChi phí máy thi công (623), dùng cho xây lắp.Không0
Sản xuất chungChi phí sản xuất chung (627).Không4.000.000
CộngTự tính từ bốn ô trên.Tự tính42.000.000
SL dở dangSố sản phẩm đang làm dở. Để trống nếu không theo dõi.Không10
Ghi chúTối đa 300 ký tự.KhôngTheo biên bản kiểm kê 31/12/2025

Ít nhất một trong bốn khoản mục phải khác 0, nếu không dòng bị từ chối. Nút Thêm dòng thêm dòng trống. Khung gập Dán bảng từ Excel nhận sáu cột: mã đối tượng, NVL trực tiếp, nhân công trực tiếp, máy thi công, sản xuất chung, số lượng dở dang (cột cuối bỏ trống được), cách nhau bằng tab hoặc dấu chấm phẩy; bấm Thêm vào lưới. Bấm Lưu dở dang đầu kỳ để lưu cả lưới.

05

Làm từng bước: nhập dở dang ngày 31/12/2025 cho hai sản phẩm

Công ty sản xuất đồ gỗ mẫu có hai đối tượng đang làm dở. Bàn họp BH-01: 10 bộ dở dang, NVL trực tiếp 30.000.000, nhân công 8.000.000, sản xuất chung 4.000.000. Ghế xoay GX-02: 40 cái dở dang, NVL trực tiếp 18.000.000, nhân công 5.000.000, sản xuất chung 2.500.000. Tổng 67.500.000 đồng, bằng dư Nợ 154 ngày 31/12/2025 đã nhập ở số dư đầu kỳ.

  1. Mở Hệ thống, Chi phí dở dang đầu kỳ.

  2. Dòng 1: chọn đối tượng SP01 · Bàn họp BH-01, TK dở dang 154, NVL trực tiếp 30.000.000, Nhân công 8.000.000, Sản xuất chung 4.000.000, SL dở dang 10. Ô Cộng tự hiện 42.000.000.

  3. Bấm Thêm dòng. Dòng 2: GX-02, NVL trực tiếp 18.000.000, Nhân công 5.000.000, Sản xuất chung 2.500.000, SL dở dang 40. Cộng ra 25.500.000.

  4. Chân bảng Cộng ra 67.500.000. Bấm Lưu dở dang đầu kỳ.

  5. Phần mềm báo đã lưu dở dang đầu kỳ cho hai đối tượng, tổng 67.500.000 đồng.

  6. Xem khối đối chiếu: dòng 154 có số dư đầu kỳ của tài khoản 67.500.000, Cộng dở dang theo đối tượng 67.500.000, Chênh lệch 0 và nhãn Khớp.

  7. Bảng Dở dang đầu kỳ đã lưu liệt kê hai đối tượng với các cột NVL trực tiếp, Nhân công, Máy thi công, Sản xuất chung, Cộng. Bấm Lập kỳ tính giá thành để làm kỳ đầu tiên.

06

Các trường hợp khác

Bốn tình huống ngoài ví dụ trên.

Khi khối đối chiếu báo Lệch

Tổng dòng ở màn này khác dư Nợ 154 đã nhập ở số dư đầu kỳ. Bấm Sửa số dư ở dòng lệch để về màn số dư đầu kỳ, hoặc sửa các dòng ở đây. Nếu 154 đầu kỳ không có số dư mà bạn vẫn nhập dở dang thì dòng 154 cũng báo lệch.

Khi muốn sửa số đã lưu

Với đối tượng chưa có kỳ tính giá thành, lưới nạp sẵn số đã lưu: sửa rồi bấm lại Lưu dở dang đầu kỳ, số mới ghi đè số cũ của đối tượng đó. Bỏ một dòng khỏi lưới bằng nút thùng rác không xóa dữ liệu đã lưu; muốn xóa, bấm Xóa ở bảng phía dưới và xác nhận.

Khi đối tượng đã có kỳ tính giá thành

Dòng của đối tượng ấy hiện nhãn Đã dùng ở kỳ giá thành thay cho nút xóa, và đối tượng không còn trong danh sách chọn. Kỳ tính giá thành đã lấy số dở dang đầu kỳ cũ rồi, nên muốn sửa phải xóa các kỳ tính giá thành của đối tượng trước, ở màn kỳ tính giá thành.

Khi công trình xây lắp có chi phí máy thi công

Điền Máy thi công (623) như một khoản mục thứ ba. Công ty sản xuất không dùng máy thi công thì để trống.

07

Phần mềm tự ghi gì

Không sinh chứng từ hay bút toán. Mỗi dòng lưu thành bản ghi riêng gồm đối tượng, tài khoản, bốn khoản mục, số lượng và ghi chú. Dòng bị ghi đè khi lưu lại cùng đối tượng. Mỗi lần lưu hay xóa vào nhật ký thao tác.

Kỳ tính giá thành đầu tiên của từng đối tượng đọc bảng này làm dở dang đầu kỳ theo khoản mục, rồi từ kỳ sau dở dang đầu kỳ là dở dang cuối kỳ trước. Giá thành bằng dở dang đầu kỳ cộng chi phí phát sinh trừ dở dang cuối kỳ, nên nhập thiếu hoặc thừa ở đây là lệch giá thành sản phẩm xong của kỳ đầu.

Kiểm lại bằng khối đối chiếu của chính màn này, rồi chạy Đối chiếu số dư đầu kỳ. Sau kỳ giá thành đầu tiên, so dở dang cuối kỳ với sổ chi tiết tài khoản 154.

08

Lỗi hay gặp và cách xử lý

Chưa có dòng nào: bấm lưu khi lưới chưa chọn đối tượng nào.

Mỗi đối tượng chỉ nhập một dòng dở dang đầu kỳ: hai dòng cùng đối tượng. Trong lưới, đối tượng đã chọn ở dòng khác bị làm mờ.

Có dòng chưa có số tiền dở dang; muốn bỏ thì xóa dòng đó: một dòng cả bốn khoản mục bằng 0.

Câu có đoạn đã có kỳ tính giá thành; xóa các kỳ tính giá thành của đối tượng trước: đối tượng đã được dùng trong kỳ giá thành. Xóa kỳ giá thành rồi nhập lại.

Tài khoản dở dang phải là 154 hoặc tài khoản con của 154: chọn nhầm tài khoản khác 154.

Dở dang đầu kỳ là giá trị giá vốn, cần quyền xem giá vốn để nhập: thiếu quyền xem giá vốn.

Câu có đoạn bỏ khóa sổ trước khi thay đổi số dư đầu kỳ: công ty đã khóa sổ. Mở khóa, sửa, rồi khóa lại.

Số tiền không âm: nhập số âm ở một khoản mục.

09

Hỏi đáp

Bốn câu người mới hay hỏi.

Phải nhập số liệu ở cả hai màn à?

Đúng. Tổng 154 nhập một lần ở số dư đầu kỳ (cho sổ cái và bảng cân đối kế toán), rồi chia theo đối tượng và khoản mục ở màn này (cho giá thành). Khối đối chiếu bảo đảm hai số bằng nhau.

Công ty tôi chỉ có hàng thành phẩm, không có dở dang thì sao?

Bỏ qua màn này. Thành phẩm nhập ở tồn kho đầu kỳ, tài khoản 155.

Dở dang tính theo cách nào?

Màn chỉ nhận con số bạn đã đánh giá. Cách đánh giá (theo nguyên vật liệu, theo sản lượng tương đương hay theo định mức) do công ty chọn và giữ nhất quán qua các kỳ, xem bài đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.

Số lượng dở dang để làm gì?

Phần mềm chỉ lưu và hiện số này trong bảng Dở dang đầu kỳ đã lưu, chưa dùng nó để tính giá thành. Giá thành kỳ đầu lấy số tiền theo khoản mục, còn số dở dang cuối kỳ của kỳ ấy bạn nhập ở màn kỳ tính giá thành. Nhập số lượng vẫn có ích để người đọc biết khoản tiền ứng với bao nhiêu sản phẩm dở.

Hướng dẫn khác trong nhóm Hệ thống

Dùng thử trên sổ của chính bạn

Đăng ký mất vài phút, không cần thẻ thanh toán. Mọi chức năng đều miễn phí.