Tài khoản 621 chi phí nguyên vật liệu trực tiếp và 622 nhân công trực tiếp theo Thông tư 99: kết cấu và cách hạch toán

Cách tập hợp có hai kiểu, tùy xuất vật liệu có xác định được đối tượng dùng hay không. Xác định được (sản phẩm nào, công trình nào) thì ghi thẳng vào đối tượng đó và cuối kỳ chỉ cần kết chuyển. Không xác định được thì tập hợp chung, rồi cuối kỳ phân bổ theo tiêu thức hợp lý với đặc điểm sản xuất của doanh nghiệp. Phần vật liệu vượt mức bình thường không tính vào giá thành mà đưa thẳng vào giá vốn hàng bán của kỳ.

Lương của nhân viên quản lý phân xưởng, quản lý doanh nghiệp, nhân viên bán hàng không vào 622. Ở xây lắp có thêm hai điều loại trừ: lương công nhân lái xe, máy thi công và phục vụ máy thuộc chi phí máy thi công, còn khoản trích bảo hiểm và kinh phí công đoàn tính trên quỹ lương công nhân xây lắp trực tiếp, công nhân điều khiển máy và nhân viên phân xưởng thì ghi vào chi phí sản xuất chung. Bạn xem tiếp ở bài tài khoản 627 chi phí sản xuất chung.

Tài khoản 622 bắt buộc mở chi tiết theo đối tượng tập hợp chi phí. Cũng như 621, phần nhân công vượt trên mức bình thường đi thẳng vào 632.

Vì cả hai đều bằng không khi chốt kỳ, nếu cuối tháng một trong hai còn số dư thì thường là bạn quên kết chuyển, không phải chi phí dở dang. Chi phí dở dang nằm ở 154.

Ví dụ số: xưởng làm bàn ghế trong tháng xuất kho vật liệu 85.000.000 đồng, mua thêm một lô sơn 20.000.000 đồng chưa thuế, thuế GTGT 2.000.000 đồng, chuyển khoản trả ngay và dùng luôn, cuối tháng trả lại kho 5.000.000 đồng vật liệu chưa dùng. Bút toán lần lượt: Nợ 621 85.000.000, Có 152 85.000.000; Nợ 621 20.000.000, Nợ 1331 2.000.000, Có 112 22.000.000; Nợ 152 5.000.000, Có 621 5.000.000. Chi phí vật liệu trực tiếp của tháng là 85.000.000 + 20.000.000 - 5.000.000 = 100.000.000 đồng. Giả sử định mức cho phép 96.000.000 đồng, phần vượt 4.000.000 đồng vào giá vốn: Nợ 154 96.000.000, Nợ 632 4.000.000, Có 621 100.000.000.

Với nhân công: lương công nhân trực tiếp tháng này 60.000.000 đồng, phần bảo hiểm và kinh phí công đoàn doanh nghiệp chịu 14.100.000 đồng (tỷ lệ từng loại xem bài hạch toán tiền lương và các khoản trích theo lương), trích trước lương nghỉ phép 3.000.000 đồng. Ghi Nợ 622 60.000.000, Có 334 60.000.000; Nợ 622 14.100.000, Có 338 14.100.000; Nợ 622 3.000.000, Có 335 3.000.000. Tổng 622 là 77.100.000 đồng, kết chuyển Nợ 154 77.100.000, Có 622 77.100.000. Về sau khi công nhân nghỉ phép thật, ghi Nợ 335, Có 334 theo số lương nghỉ phép thực tế.

Thông tư 200 có 621, 622 như Thông tư 99. Nó còn thêm tài khoản 631 cho doanh nghiệp kiểm kê định kỳ, còn Thông tư 99 bỏ 631 nên chi phí chỉ có một đường là sang 154. Bảo hiểm thất nghiệp trích theo lương nằm ở 3386 (Thông tư 99 và 200) hay 3385 (Thông tư 133), xem bài tài khoản 338 phải trả, phải nộp khác.

Khi mở sổ 2026, 621 và 622 cuối năm vốn không có số dư nên không phải chuyển gì. Điều cần đổi là số hiệu bảo hiểm thất nghiệp nếu bạn đang ở Thông tư 133, và với sổ Thông tư 133 là thói quen ghi thẳng vào 154: theo mô hình của Thông tư 99 chi phí đi qua 621, 622, 627 rồi mới kết chuyển sang 154. Danh mục đầy đủ nằm ở bài hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99.

ketoanx.com/costing

Các bước

1. 1

   Xuất vật liệu 85.000.000 đồng: vào Kho→, Nhập kho, xuất kho, bấm Lập phiếu xuất kho. Ô Lý do chọn Sản xuất, tài khoản đối ứng của các dòng tự điền 621. Chọn Kho, rồi từng dòng Mặt hàng, Số lượng; cột Đối tượng THCP chọn sản phẩm bàn ghế (cột chỉ hiện khi danh mục đã có đối tượng). Bấm Cất phiếu xuất kho.

2. 2

   Vật liệu thừa trả lại kho 5.000.000 đồng: Lập phiếu nhập kho, ô Lý do chọn Nguyên vật liệu thừa nhập lại (đối ứng 621), cùng Đối tượng THCP, rồi Cất phiếu nhập kho. Làm theo Kho→, Lệnh sản xuất thì dùng hai thẻ Xuất nguyên vật liệu và Nhập lại vật liệu thừa trên lệnh, đối tượng của lệnh tự gắn vào dòng.

3. 3

   Lô sơn 20.000.000 đồng mua về dùng luôn: ở Mua hàng→, Chứng từ mua hàng bấm Lập mua hàng nhập kho, đánh dấu Không qua kho (hạch toán thẳng vào tài khoản chi phí trên từng dòng), cột TK chi phí gõ 621, Thuế suất GTGT 10%, Thanh toán chọn Ủy nhiệm chi và Tài khoản ngân hàng chi tiền, rồi Cất và ghi sổ.

4. 4

   Nhân công: ở Tiền lương→, Hồ sơ nhân viên, ô TK chi phí lương của từng công nhân trực tiếp gõ 622 (mặc định là 642), quản đốc phân xưởng gõ 627. Cuối tháng vào Tiền lương→, Bảng lương, ô Kỳ chọn tháng, bấm Tính lương kỳ.

5. 5

   Trích trước lương nghỉ phép 3.000.000 đồng: lập Chứng từ nghiệp vụ khác ở Quỹ, ngân hàng→, Thu, chi, chứng từ khác với TK Nợ 622, TK Có 335, chọn Đối tượng THCP trên dòng.

6. 6

   Phần vượt định mức 4.000.000 đồng: đánh dấu khoản mục vượt định mức ở ô Khoản mục chi phí không hợp lý của Tài sản, chi phí→, Thẻ giá thành công trình, đơn hàng, và ghi chi phí ấy trên dòng gắn đúng Khoản mục CP đó.

7. 7

   Cuối tháng, ở Tài sản, chi phí→, Giá thành, khung Bước 2. Kết chuyển chi phí sang 154, ô Kỳ chọn tháng rồi bấm Kết chuyển kỳ. Chi phí chưa gắn đối tượng (như lô sơn ở bước 3) thì bấm thêm Kết chuyển cả chi phí chưa gắn đối tượng.

Phần mềm tự ghi gì

Bước 1 ghi Nợ 621, Có 152 theo giá xuất kho, gắn đối tượng; bước 2 ghi Nợ 152, Có 621. Bước 3 ghi Nợ 621 20.000.000, Nợ 1331 2.000.000, Có 331 22.000.000, kèm báo nợ Nợ 331, Có 112 cùng ngày. Bước 4 ghi Nợ 622 60.000.000, Có 334 cho lương, và phần bảo hiểm, kinh phí công đoàn doanh nghiệp chịu cũng ghi Nợ 622 (14.100.000), Có 3382, 3383, 3384, 3386; công ty xây lắp có thể đặt để khoản trích của công nhân trực tiếp vào 627. Bước 7 ghi Nợ 154, Có 621 và Nợ 154, Có 622 theo từng đối tượng; chi phí gắn khoản mục không hợp lý thì ghi Nợ 632 thay cho Nợ 154. Bấm lại tháng đã kết chuyển thì nhận câu Kỳ này đã kết chuyển chi phí sang 154. Xóa chứng từ để làm lại. Kết chuyển lãi lỗ ở màn Cuối kỳ không đưa 621, 622 sang 911, nên tháng nào quên bước 7 thì báo cáo kết quả vẫn đúng nhưng 621, 622 còn số dư.

Kiểm lại và giới hạn

Mở Báo cáo→, Sổ chi tiết, ô Tài khoản gõ 621 rồi 622, chọn tháng, bấm Xem báo cáo: cột TK đối ứng cho thấy 152, 331, 334, 338x, 335 bên Nợ và 154 bên Có; sau bước 7 số dư phải về 0. Chi phí theo từng đối tượng xem ở Tài sản, chi phí→, Tổng hợp chi phí theo đối tượng và Tài sản, chi phí→, Sổ chi phí sản xuất, kinh doanh. Các bước phân bổ 627, tính giá thành và nhập kho thành phẩm xem hướng dẫn màn Giá thành.

Chứng từ mua hàng chưa có cột đối tượng tập hợp chi phí, nên vật liệu mua dùng thẳng như bước 3 không gắn được sản phẩm; nhiều sản phẩm thì nên mua nhập kho rồi xuất bằng phiếu xuất có Đối tượng THCP. KetoanX không có chế độ kế toán hộ kinh doanh; bài này dành cho doanh nghiệp. Cách chọn sổ Thông tư 99 có ở trang phần mềm kế toán Thông tư 99.