Cách xác định doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa theo lao động, doanh thu và nguồn vốn

Loại nhỏ chỉ dành cho công ty chưa phải siêu nhỏ, loại vừa chỉ dành cho công ty chưa phải siêu nhỏ hay nhỏ. Vì vậy cách làm là thử từ loại nhỏ nhất lên: không vào được siêu nhỏ thì thử nhỏ, không vào được nhỏ thì thử vừa. Quá cả ngưỡng vừa thì công ty không còn thuộc nhóm nhỏ và vừa.

Lĩnh vực

Lĩnh vực xác định theo ngành, nghề kinh doanh chính mà công ty đã đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh, không theo thứ bạn thực tế làm nhiều nhất.

Số lao động bình quân năm

Chỉ tính người có tham gia bảo hiểm xã hội, do công ty quản lý, sử dụng và trả lương, trả công. Số lao động của mỗi tháng lấy ở cuối tháng, căn cứ chứng từ nộp bảo hiểm xã hội của tháng đó. Bình quân năm bằng tổng số lao động của cả 12 tháng của năm trước liền kề, chia 12. Công ty hoạt động chưa đủ một năm thì chia cho số tháng đã hoạt động.

Ví dụ: công ty xây dựng có 8 người trong 4 tháng đầu năm trước và 12 người trong 8 tháng sau. Tổng là 8 nhân 4 cộng 12 nhân 8, bằng 128; chia 12 ra khoảng 10,7 người. Số này vượt 10 người nên công ty không là siêu nhỏ dù doanh thu chỉ 2,5 tỷ đồng.

Tổng doanh thu

Là tổng doanh thu bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, xác định trên báo cáo tài chính của năm trước liền kề mà công ty nộp cho cơ quan thuế. Doanh thu tài chính và thu nhập khác không nằm trong con số này.

Tổng nguồn vốn

Lấy trong bảng cân đối kế toán của báo cáo tài chính năm trước liền kề đã nộp cho cơ quan thuế, tại thời điểm cuối năm. Cách tìm tổng nguồn vốn trên báo cáo ở bài [tài sản, nguồn vốn và phương trình kế toán](/kien-thuc/tai-san-nguon-von-phuong-trinh-ke-toan).

Công ty chưa đủ một năm hoặc chưa phát sinh doanh thu

Công ty hoạt động dưới một năm, hoặc trên một năm nhưng chưa có doanh thu, xét theo tổng nguồn vốn. Với công ty dưới một năm, tổng nguồn vốn lấy trong bảng cân đối tại cuối quý liền kề thời điểm đăng ký hưởng nội dung hỗ trợ.

Công ty dịch vụ B: 9 lao động, doanh thu 12 tỷ đồng, nguồn vốn 2 tỷ đồng. Doanh thu vượt 10 tỷ nhưng nguồn vốn chưa quá 3 tỷ, và hai chỉ số này nối nhau bằng hoặc. B vẫn là siêu nhỏ.

Công ty sản xuất C: 150 lao động, doanh thu 90 tỷ đồng, nguồn vốn 40 tỷ đồng. Quá ngưỡng nhỏ (100 lao động) nên xét vừa: chưa quá 200 lao động và doanh thu chưa quá 200 tỷ đồng. C là doanh nghiệp vừa.

Công ty giữa năm không còn đủ tiêu chí thì không phải đổi chế độ ngay: Thông tư 133 và Thông tư 58 đều cho dùng tiếp đến hết năm tài chính hiện tại, rồi áp dụng chế độ phù hợp từ năm kế tiếp. Muốn nhận hỗ trợ của Nhà nước, công ty tự kê khai quy mô theo mẫu ở phụ lục Nghị định 80 và nộp cho cơ quan hỗ trợ. Cố ý kê khai không trung thực để được hỗ trợ thì phải hoàn trả toàn bộ kinh phí đã nhận. Ưu đãi thuế là chuyện riêng của từng chính sách; xem [ưu đãi, miễn giảm thuế TNDN](/kien-thuc/uu-dai-mien-giam-thue-tndn).

Các bước

1. 1

   Lấy tổng doanh thu: vào Báo cáo→, Kết quả kinh doanh, ô Từ ngày chọn 01/01 và ô Đến ngày chọn 31/12 của năm trước liền kề, bấm Xem. Lấy dòng Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ (mã 01), chưa trừ các khoản giảm trừ, vì bài chỉ tính doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ; công ty B của bài lấy ra 12 tỷ đồng. Doanh thu hoạt động tài chính và thu nhập khác nằm ở dòng khác nên không lẫn vào.

2. 2

   Lấy tổng nguồn vốn: vào Báo cáo→, Bảng cân đối kế toán, ô Tại ngày chọn 31/12 năm trước, bấm Xem, đọc dòng TỔNG CỘNG NGUỒN VỐN (công ty theo Thông tư 99 thấy báo cáo mang tên Báo cáo tình hình tài chính). Công ty B ra 2 tỷ đồng, chưa quá 3 tỷ nên vẫn đạt chỉ số nguồn vốn của siêu nhỏ. Công ty hoạt động chưa đủ một năm thì chọn ngày cuối quý liền kề thời điểm đăng ký hưởng hỗ trợ.

3. 3

   Đếm lao động: vào Tiền lương→, Lao động tham gia bảo hiểm, mở lần lượt từng tháng của năm trước bằng nút Tháng trước, ghi số người tham gia bảo hiểm cuối mỗi tháng. Cộng 12 tháng rồi chia 12 như ví dụ công ty xây dựng ở trên. Bảng này là biến động tăng giảm trong tháng, không phải tổng người đang đóng, nên số cuối tháng bạn nên đối chiếu thêm với Hồ sơ nhân viên và chứng từ nộp bảo hiểm.

4. 4

   So ba số với bảng ngưỡng theo lĩnh vực đã đăng ký rồi kết luận. Muốn đổi chế độ kế toán thì mở Hệ thống→, Chuyển chế độ kế toán; các bước chi tiết nằm ở bài về chế độ kế toán 2026.

Phần mềm tự ghi gì

Cả ba màn chỉ đọc, không sinh bút toán và không lưu kết quả xếp loại ở đâu. Mã 01 và dòng nguồn vốn lấy từ sổ theo mã tài khoản của chế độ công ty đang dùng, nên số liệu chỉ đúng khi các chứng từ cả năm đã ghi sổ.

Kiểm lại và giới hạn

Đối chiếu doanh thu và nguồn vốn với báo cáo tài chính năm trước đã nộp cho cơ quan thuế; hai số này phải trùng, nếu lệch thì sổ chưa khớp báo cáo đã nộp. Phần mềm chưa có bộ sổ riêng theo Thông tư 58, và chưa đếm hộ số lao động bình quân hay tự báo công ty thuộc loại nào, nên phép tính bình quân năm bạn làm tay. Xem [phần mềm kế toán theo Thông tư 99](/phan-mem-ke-toan-thong-tu-99), và nếu mới vào nghề thì bắt đầu từ bài [tự học kế toán doanh nghiệp từ đầu](/kien-thuc/hoc-ke-toan-doanh-nghiep-tu-dau).