01
Lấy mẫu ở đâu và dùng từ khi nào
Mẫu nằm ở nhóm Tiền tệ của Phụ lục I Thông tư 99, gồm 01-TT (phiếu thu) và 02-TT (phiếu chi), cạnh các mẫu 03-TT đến 09-TT. Số hiệu giữ nguyên so với mẫu mà công ty theo Thông tư 133 hay Thông tư 200 đã dùng, nên người quen mẫu cũ không phải học lại số hiệu, và thứ tự các ô ký cũng giữ như cũ.
Thông tư 99 áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau 01/01/2026, nên công ty có năm tài chính lệch năm dương lịch đổi mẫu theo năm tài chính của mình. Mẫu cũng chỉ là mẫu tham khảo: công ty được thiết kế lại, miễn đủ nội dung chủ yếu của chứng từ và có quy chế nội bộ nếu sửa, như bài về chứng từ kế toán theo Thông tư 99 đã giải thích. Một bản Excel hay Word bạn tự soạn đúng bố cục vẫn hợp lệ.
Cuối mỗi mẫu có dòng nhắc doanh nghiệp được tự xây dựng, thiết kế biểu mẫu chứng từ tùy theo đặc điểm hoạt động và yêu cầu quản lý.
02
Cách ghi từng ô phiếu thu
Phiếu thu ghi việc tiền vào quỹ. Theo thứ tự từ trên xuống:
Đơn vị và địa chỉ ở góc trên: tên và địa chỉ công ty, như đã đăng ký.
Ngày, tháng, năm: ngày tiền thực sự vào quỹ.
Quyển số và số phiếu: đánh liên tục theo quy tắc công ty, không để nhảy số.
Nợ và Có: tài khoản định khoản của lần thu, ví dụ Nợ 111, Có 131.
Họ và tên người nộp tiền và địa chỉ: người trực tiếp đưa tiền, ghi thêm bộ phận hay công ty họ đại diện.
Lý do nộp: nói được tiền thu về việc gì, ví dụ
Thu tiền hàng theo hóa đơn số 0000125, không ghi chung thu tiền.Số tiền, kèm chữ: ghi bằng số, rồi viết bằng chữ.
Kèm theo, chứng từ gốc: số chứng từ gốc đi kèm như hóa đơn, hợp đồng, biên bản đối chiếu.
Số tiền bằng chữ là điểm bắt buộc riêng của chứng từ thu, chi tiền: Luật Kế toán đòi tổng số tiền ghi cả bằng số và bằng chữ, và hai cách ghi phải khớp. Ví dụ ngày 12/10/2026 bạn thu của Công ty Hoàng Long 15.000.000 đồng trả nợ tiền hàng: ô số tiền ghi 15.000.000 đồng, viết bằng chữ Mười lăm triệu đồng chẵn, Nợ 111, Có 131.
Phần cuối mẫu còn dòng Đã nhận đủ số tiền (viết bằng chữ), cùng hai dòng tỷ giá ngoại tệ (vàng, bạc, đá quý) và số tiền quy đổi. Dòng thứ nhất thủ quỹ điền khi đã nhận tiền, hai dòng sau chỉ dùng khi thu bằng ngoại tệ hoặc vàng bạc: ghi tỷ giá của ngày thu rồi quy đổi ra đồng Việt Nam. Mẫu còn ghi chú liên gửi ra ngoài phải đóng dấu.
03
Cách ghi từng ô phiếu chi
Phiếu chi có cùng bố cục, đổi chiều: người nhận tiền thay cho người nộp, lý do chi thay cho lý do nộp. Nợ ghi tài khoản nhận khoản chi, Có thường là 111 khi chi từ quỹ tiền mặt.
Lấy ví dụ trả tiền hàng cho nhà cung cấp: ngày 15/10/2026 bạn chi 12.800.000 đồng cho Công ty Thành Phát để thanh toán một phần công nợ. Phiếu ghi người nhận là người đại diện nhà cung cấp, lý do Trả tiền hàng theo hóa đơn số… ngày…, số tiền 12.800.000 đồng, bằng chữ Mười hai triệu tám trăm nghìn đồng chẵn, Nợ 331, Có 111. Chứng từ gốc kèm theo là hóa đơn mua hàng và giấy đề nghị thanh toán đã duyệt.
Chi trả lương, chi tạm ứng, chi hoàn tiền thừa cho khách đều dùng cùng phiếu chi; khác nhau ở lý do chi, tài khoản Nợ và chứng từ gốc đính kèm.
04
Ai ký và ký khi nào
Mẫu phiếu thu có năm chữ ký theo thứ tự: giám đốc (ký, họ tên, đóng dấu), kế toán trưởng, người nộp tiền, người lập phiếu, thủ quỹ. Phiếu chi cũng năm chữ ký nhưng thứ tự khác: giám đốc, kế toán trưởng, thủ quỹ, người lập phiếu, người nhận tiền.
Với phiếu chi, quy tắc quan trọng hơn thứ tự ô. Luật yêu cầu người có thẩm quyền duyệt chi và kế toán trưởng, hoặc người được họ ủy quyền, ký xong rồi mới chi, và chữ ký trên chứng từ chi tiền phải ký riêng trên từng liên. Thủ quỹ nhận phiếu chưa đủ chữ ký thì chưa xuất tiền. Trong công ty nhỏ, giám đốc và kế toán trưởng vắng thì phải có văn bản ủy quyền cho người thay; kế toán trưởng không được ký vào ô của giám đốc theo kiểu thừa ủy quyền.
Về cách ký: mực không phai, không mực đỏ, không đóng dấu chữ ký khắc sẵn, và không ký khi người ký chưa thấy đủ nội dung thuộc phần mình chịu trách nhiệm. Người lập phiếu không được ký rồi để trống số tiền hoặc lý do cho người khác điền sau.
05
Những lỗi hay gặp
- Số bằng chữ khác số bằng số. Phiếu thiếu hoặc lệch số thì phải lập lại.
- Lý do mơ hồ như thu tiền hay chi tiền theo yêu cầu, đọc xong không biết khoản đó thuộc nghiệp vụ nào.
- Chi trước, bổ sung chữ ký sau. Luật yêu cầu duyệt chi trước khi thực hiện.
- Sửa số bằng bút xóa hoặc viết đè. Chứng từ tẩy xóa, sửa chữa không dùng được để thanh toán hay ghi sổ.
- Phiếu viết sai bị xé bỏ. Cách đúng là gạch chéo vào tờ viết sai, giữ lại trong quyển để quyển liên tục, rồi lập phiếu mới có số tiếp theo.
- Quên ghi tỷ giá và số quy đổi khi thu, chi bằng ngoại tệ.
Phiếu đã lập thì ghi vào sổ quỹ tiền mặt; cuối kỳ, số dư sổ đối chiếu với kết quả kiểm kê quỹ tiền mặt, và chênh lệch thường bắt đầu từ một phiếu ghi thiếu hoặc ghi trùng.
Thời hạn lưu phiếu thu, phiếu chi ở bài về lập, ký, luân chuyển và lưu trữ chứng từ; biên lai thu tiền và các chứng từ tiền khác ở bài về giấy đề nghị tạm ứng và thanh toán.
06
Làm trên KetoanX
Phiếu thu tiền khách trả nợ lập ở Bán hàng, Thu tiền khách hàng; phiếu chi và các khoản thu, chi khác lập ở Quỹ, ngân hàng, Thu, chi, chứng từ khác bằng nút Lập chứng từ. Phiếu mẫu 01-TT, 02-TT in từ nút In chứng từ của chính phiếu đó.

Các bước
Phiếu thu của ví dụ 15.000.000 đồng từ Công ty Hoàng Long: vào Bán hàng, Thu tiền khách hàng, ô Khách hàng chọn Công ty Hoàng Long rồi bấm Xem (hoặc bấm Thu tiền ở dòng của khách trên bảng tổng hợp). Ô Ngày thu là ngày tiền vào quỹ, 12/10/2026. Ô Hình thức chọn Tiền mặt (phiếu thu); chọn Chuyển khoản (báo có) thì phần mềm lập giấy báo có chứ không lập phiếu thu và hiện thêm ô Tài khoản ngân hàng. Ô Diễn giải chính là dòng Lý do nộp trên phiếu, nên gõ
Thu tiền hàng theo hóa đơn số 0000125; để trống thì phần mềm tự điền một câu chung.Bảng Chứng từ còn nợ của … có các cột Số chứng từ, Ngày, Hạn thanh toán, Giá trị, Đã thu, Còn nợ. Nhập 15.000.000 vào cột Số thu lần này của chứng từ bán đang trả, hoặc gõ Tổng số tiền thu 15.000.000 rồi bấm Phân bổ theo ngày cũ nhất; nút Thu hết điền đúng số còn nợ, còn cột Chiết khấu thanh toán để trống nếu khách không được giảm. Bấm Cất và ghi sổ phiếu thu; thành công thì dưới nút hiện dòng xác nhận kèm liên kết In chứng từ.
Phiếu chi 12.800.000 đồng cho Công ty Thành Phát: vào Quỹ, ngân hàng, Thu, chi, chứng từ khác, bấm Lập chứng từ, ô Loại chứng từ chọn Phiếu chi tiền mặt. Ngày chứng từ 15/10/2026; ô Số chứng từ hiện Tự động. Ô Đối tượng chọn người nhận tiền, chưa có thì chọn + Thêm mới đối tượng. Ô Lý do thu, chi chọn một mục chi có sẵn thì Diễn giải và tài khoản đối ứng tự điền; không có thì gõ Diễn giải là
Trả tiền hàng theo hóa đơn số … ngày ….Ở bảng dòng, TK Có đã điền sẵn tài khoản tiền mặt; nhập TK Nợ 331, chọn Đối tượng Nợ là Công ty Thành Phát, Số tiền (VND) 12.800.000. Phiếu thu lập tay thì ngược lại: TK Nợ có sẵn tài khoản tiền mặt và bạn nhập TK Có.
Mở khung Thông tin in trên phiếu chi để ghi Người nhận tiền, Địa chỉ và Chứng từ gốc kèm theo (số tờ hóa đơn, giấy đề nghị thanh toán); cả ba không bắt buộc, bỏ trống thì phiếu in lấy tên đối tượng và dòng chấm. Rồi bấm Cất và ghi sổ để ghi sổ ngay (nút chỉ có với người có quyền ghi sổ), Cất, chưa ghi sổ để giữ nháp, hoặc Cất và in để mở thẳng trang in.
Trang In chứng từ: chọn Một bản, Liên 2, Liên 1 và 2 hoặc Đủ 3 liên; ô Khổ giấy có A4, một phiếu, A5, một phiếu, A4, hai liên; ô Mẫu in có Mẫu chuẩn,
Mẫu đầy đủ, chi tiết từng dòngvà Theo nguyên tệ (chỉ hiện với chứng từ ngoại tệ); ô Ngôn ngữ đổi sang song ngữ. Bấm Xem mẫu rồi In chứng từ. Muốn in nhiều phiếu một lượt, tích chúng ở danh sách rồi bấm In N chứng từ.
Phần mềm tự ghi gì
Phiếu thu 15.000.000 đồng ghi Nợ 111, Có 131 (tiền mặt tăng, công nợ khách giảm), đồng thời đối trừ vào chứng từ bán đã chọn. Có chiết khấu thanh toán cho khách thì ghi thêm Nợ 635, Có 131. Phiếu chi 12.800.000 đồng ghi Nợ 331, Có 111; số này giống nhau ở Thông tư 99 và Thông tư 133.
Phiếu chi lập tay giảm công nợ trên sổ nhưng chưa đối trừ vào chứng từ mua; muốn khớp đến từng hóa đơn, vào Mua hàng, Trả tiền nhà cung cấp, chọn nhà cung cấp rồi bấm Ghép tự động theo ngày cũ nhất ở bảng Chứng từ thanh toán chưa đối trừ hết. Báo lỗi hay gặp: Nhập số tiền thu cho ít nhất một chứng từ khi chưa điền cột số thu; Số thu cộng chiết khấu vượt số còn nợ của chứng từ … khi thu quá số còn nợ; Ngày thu không được trước ngày chứng từ … khi ngày thu sớm hơn ngày hóa đơn; Ngày hạch toán không được nhỏ hơn ngày chứng từ ở phiếu lập tay.
Kiểm lại và giới hạn
Mở Quỹ, ngân hàng, Sổ quỹ của thủ quỹ để thủ quỹ xác nhận phiếu đã thu chi thật và xem chênh lệch tồn quỹ theo ngày; Sổ quỹ kế toán S07 ở đầu trang đó cho số dư quỹ theo sổ. Công nợ khách xem ở Công nợ theo hóa đơn.
Mẫu in có những giới hạn sau. Số tiền bằng chữ do phần mềm tự đọc từ số tiền nên hai số luôn khớp, nhưng bạn vẫn đọc lại trước khi ký. Ô Quyển số in dấu chấm để ghi tay. Tên dưới các ô ký lấy từ Hệ thống, Thông tin thuế, người ký (giám đốc, kế toán trưởng, thủ quỹ, người lập). Dòng Đã nhận đủ số tiền để thủ quỹ viết tay. KetoanX không ký số và không thay chữ ký tay: thứ tự ô ký in đúng mẫu (phiếu thu: giám đốc, kế toán trưởng, người nộp tiền, người lập phiếu, thủ quỹ), nhưng quy tắc duyệt chi trước khi chi chỉ được phần mềm giữ khi bạn bật Duyệt lệnh chi ở Quỹ, ngân hàng; khi đó người không phải chủ sở hữu hay quản trị viên lập phiếu chi thì phiếu chờ duyệt, duyệt xong mới ghi sổ. Chưa bật thì phần mềm vẫn cho cất và ghi sổ phiếu chi mà chưa kiểm ai đã ký. Các chứng từ tiền khác nằm trong chức năng quỹ và ngân hàng.
Muốn xem đủ mọi ô, mọi nút và lỗi hay gặp của màn này, đọc bài hướng dẫn sử dụng thu, chi, chứng từ khác.
Bài liên quan
Chứng từ kế toán
Chứng từ kế toán theo Thông tư 99: mẫu và nội dung
Công ty được tự thiết kế mẫu chứng từ kế toán.
Tiền và công nợ
Kiểm kê quỹ tiền mặt: hạch toán thừa, thiếu quỹ
Kiểm kê quỹ do ban kiểm kê gồm thủ quỹ và kế toán thực hiện, ghi vào bảng kiểm kê quỹ mẫu 08a-TT: số dư theo sổ quỹ, số đếm thực tế theo từng loại tiền, chênh lệch và nguyên nhân.
Sổ sách kế toán
Sổ quỹ tiền mặt, sổ tiền gửi: mẫu và đối chiếu
Ba sổ theo dõi tiền gồm sổ quỹ tiền mặt do thủ quỹ giữ (S07-DN), sổ kế toán chi tiết quỹ tiền mặt do kế toán ghi song song (S07a-DN, thêm cột tài khoản đối ứng) và sổ tiền gửi ngân hàng, mỗi ngân hàng một sổ (S08-DN).
Dùng thử trên sổ của chính bạn
Đăng ký mất vài phút, không cần thẻ thanh toán. Mọi chức năng đều miễn phí.